Газета №32

 Приоритетный проектар
Совещание кьиле фена
24-июлдиз "Кьурагь район" муниципальный тешкилатдин кьилин кабинетда райадминистрациядин аппаратдин работникрин, хуьрерин поселенийрин кьилерин, хуьрерин мискIинрин имамрин, РФ-дин МВД-дин Кьурагь районда авай отделдин старший оперуполномоченный А.Бабахваеван, Сулейман-Стальский райондин кадастровый палатадин Кьурагьрин филиалдин начальник С.Бабаеван иштираквал аваз совещание кьиле фена.
Совещание "Кьурагь район" муниципальный тешкилатдин кьил З.Азизова кьиле тухвана.
Анин повесткадал агъадихъ галай месэлаяр алай:
1. "Хуьрерин мискIинар регистрация авунин рекьяй хуьрерин поселенийрин кьилерин кIвалахдин гьакъиндай".
2. "Поселенийрин бюджетдин къазанжидин пай кьилиз акъудунин рекьяй хуьрерин поселенийрин кIвалахдин гьакъиндай".
3. "24-25-июлдиз Дагъустан Республикадин Конституциядин Йикъаз талукь яз субботник кьиле тухунин гьакъиндай".
4. "Жуьреба-жуьре маса месэлаяр".
Совещанидал алай сад лагьай месэладин гьакъиндай "Кьурагь район" муниципальный тешкилатдин администрациядин кьилин общественный хатасузвал хуьнин рекьяй заместитель М.Хариев рахана. Ада къейд авурвал, районда авай 11 мискIиндикай 2 мискIин-Кьурагьриндинни Хпуькьринди я регистрация авунвайди, яни паспортизация авунвайди. Гьар са мискIиндихъ вичин Устав хьана кIанзава, гьакIни "зеленка" авун лазим я.
"Кьурагь район" муниципальный тешкилатдин кьил З.Азизова и месэладин гьакъиндай алатай йисузни совещание тухвайди, йис алатнаватIани са мискIиндизни документар тавунвайди лагьана.
Ада гьакI гьар са мискIиндиз официальныдаказ, протоколрин бинедаллаз имам хкяна кIанзавайди, адаз профессиональный образование хьана кIанзавайди лагьана. Кьве вацран вахтунда сходар тухвана, имамар хкягъун тагькимарна, и месэлайрин гьакъиндай 10-августдалди совещание тухун хъийидайди къейдна.
И месэладин винел рахай РФ-дин МВД-дин Кьурагь районда авай отделдин оперуполномоченный А.Бабахваева мискIинра бязи вахтара къвезвай гьалдин, татугайвилер арадал татун патал имамри, хуьрерин поселенийрин кьилери, школьникрихъ, жегьилрихъ галаз тухвана кIанзавай кIвалахдин гьакъиндай лагьана.
Анал гьакIни и месэладин гьакъиндай "сельсовет Икринский" муниципальный тешкилатдин кьил Гь.Абдулфатагьова вичин фикирарни лагьана.
Кьурагьрин мискIиндин имам Ш.Омарова хуьрерин поселенийрин кьилеривай жегьилриз диндин рекьяй чирвилер къачун патал исламский университетдиз фин патал теклифар гъун тIалабна.
Кьвед лагьай месэладай поселенийрин кьилери чпи кIватIнавай налогрин гьакъиндай информация гана.
З.Азизова РД-дин Президент Р.Абдулатипован приоритетный программайрикай сад экономикадин "Обеление" тирди лагьана. И проект кечирмишун поселенийрин кьилериз тагькимарна.
Пуд лагьай месэладай З.Азизова гьарда вичин идарайрин вилик квай чкаяр, мягьлеяр михьи авун тагькимарна.
Административный комиссиядин жавабдар секретарь В.Рамазанова хуьрерин поселенийрин кьилери къайдаяр чIурунай са протоколни кхьин тавунвайди лагьана.
З.Азизова анал гьакI "Шарвили" эпосдин суварик вири поселенийрин кьилери активныдаказ иштирак авун тагькимарна.

------------------------------------------------------------------------------------------

З.Саидова.
Хуьруьн майишат
Гад агудзава
Ингье акваз-такваз, къе-пака июлдин варзни акъат хъийида. Им мал-къара хъуьтIяй акъудун патал техил-алаф кIватI хъийиз тади ийизвай вахт я.
Аранда авай агьалийри чпин векь-кьал кIватI хъувунва, дагъда авайбур лагьайтIа, къе-пака векьер кIватIиз башламишда.
И кIвалахар чи райондин СПК-рани ва МСП-йри гьикI кьиле тухванатIа, вуч кIвалахар авунватIа ва хъийидай гьихьтин кIвалахар аватIа чирун патал чна райондин хуьруьн майишатдин управленидин начальникдин везифаяр вахтуналди тамамарзавай Мисриев Нариман Гьажимисриевичахъ галаз суьгьбет кьиле тухвана.
Ада чаз гайи делилралди "Кумух" СПК-ди 80 тон техил, "Мурад" СПК-ди 100 тон техил кIватIнава, "Мурад" СПК-ди векьерни яна куьтягьнава.
"Кутульский" СПК-ди 100 гектардай техил кIватIнава, 150 гектар ама. Абуру 40 гектардай векьерни кIватIнава. "Берекат" СПК-дини чпин техил кIватIна куьтягьнава. Абуруз 32 тон техил хьанва. Кьуьчхуьррин "Юг" СПК-дин техил кIватIиз гъиле ава. "Курахский" МСП-дин "Шам" ва "Куба" СПК-йрин техилар яд тахьана кьурана.
КIирийрин "Салихов" МСП-ди чпин кIвалахар башламишнавач. И кардин себебни комбайн гьеле Бугъдатепеда Кьуьчхуьррин техил кIватIиз амаз хьун я. И йикъара абуру куьтягьдайди я, ахпа КIирийрини чпин кIвалах башламишда.
КIватI тавуна КьепIиррин никIерни ама, абуру ана техил са тIимил геж, битмиш жезвай чка хьуниз килигна, кIвалахни геж башламишдайди я.
Техникадин патахъай лагьайтIа, техника чаз бес кьадар ава. Алай йисуз кIватIнавай алафар ва техил шазандав гекъигайла пис хьанвач, чавай сад хьиз хьанва лагьайтIани жеда.
Чна гьайванар хъуьтIяй са дарвални тахьана акъуддайдак умуд кутазва.

--------------------------------------------------------------------------------------------

Ф.Абдурагьманова.
Субботник кьиле тухвана
24- июлдиз райадминистрацияда ва райцентрдал алай хейлин идарайра субботник кьиле тухвана. Субботник кьиле тухузвай вахтунда анра михьивилер гьи къайдада тешкилнаватIа ахтармишун патал "Кьурагь район" муниципальный тешкилатдин администрациядин кьилин заместитель Э. Исаевади "Дагъдин булах" газетдин корреспондентарни галаз обходар кьиле тухвана. Лугьун лазим я хьи, субботникдин нетижаяр писбур хьанач. Инра санлай гьам идарайрин къенепатар, гьам къецел патар михьна, зирзибил гадарна, асунар авуна, ширер яна, вири чкаяр хъсан ухшардиз гъана.
--------------------------------------------------------------------------------------------------

"Лезги газетдай" къачурди я.
«Шарвили» эпос-чи дамах
Малум тирвал, тарихдин гзаф девирра чи халкьди хайи чилер, хайи къул, Диде-Ватан хуьн паталди гзаф ягъийрихъ акси женгер тухвана, пара дявейра иштиракна ва гьа дявейрай ам гьамиша гъалиб яз акъатна.
Гьелбетда, гьамиша къецепатан чапхунчийрихъ галаз женгера хьайи, гзаф дявейра иштиракай халкьдихъ вичин кьегьал рухваяр хьун ва ада вичин фольклорда гьахьтин игитрин художественный къаматар арадал гъун тIебии кар я. Чи фольклорда ахьтинди Шарвилидин къамат я.
"Шарвили" эпос ахтармишунин тарихдай.
"Шарвили" эпосдикай сифте яз малумат гайиди чи лап зурба фольклористрикай сад хьайи Агъалар Гьажиев (1907-1943-йисар) я. Ада 1941- йисуз вичи акъудай "Лезгийрин фольклор" ктабда Шарвилидикай халкьдин арада машгьур тир са риваят чапнава. Эсер ада вичи 1941-йисан январдиз хкемви Магьмудов Загьиравай кхьейди къейднава. Ктабдин эхирда машгьур фольклорист Александр Назаревича (1903-1985) гьа риваят урус чIалаз элкъуьрна чапнава. Ина А.Назаревича гьакIни Шарвилидикай вичиз малум тир маса малуматарни ганва.
1959-йисуз машгьур литературовед ва философ Агьед Агъаеван (1924-2003) "Лезгийрин литература" ктаб чапдай акъатна. Ана алимди "Шарвили" эпосдикайни вичин фикирар лагьанва…
"Шарвили" эпос илимдин бинедаллаз чирунин карда филологиядин илимрин кандидатар-Фируза Вагьабовадин, Айбике Гъаниевадин, профессор Гьажи Гашарован зегьметар екебур я.
Эпос ахтармишунин, кIватIунин ва халкьдин арада таблигь авунин карда Бакудин алимрини са кьадар кIвалахар кьиле тухвана. Ватандин ЧIехи дяведилай виликан девирда Азербайжандин Илимрин Академиядин аспирант хьайи, миллетдал гьалтайла лезги тир Хузеймет Къадимова (1904-1993) Азербайжандин лезги районрай кIватIай "Шарвили" эпосдин са вариант гьа академиядин гъилин хатIарин кхьинрин фондуниз вахканай. Гуьгъуьнай а вариантдин кьисмет гьикI хьанатIа чаз малум туш.
Алатай асиррин 80-йисарилай Бакудин алимрикай филологиядин илимрин доктор Мавлуд Ярагьмедова "Шарвили" эпос ахтармишиз эгечIна. Адан "Лезгийрин эпос "Шарвили" тIвар алай макъала сифте яз "Азербайжан ССР-дин Илимрин Академиядин хабарра" (1980, №4) азербайжан чIалал чап авунай. Гуьгъуьнай М.Ярагьмедова 1985-йисуз акъатай вичин "Азербайжандинни Дагъустандин литературадин алакъаяр" монографияда "Лезги дастан "Шарвили" ва "Корогълу" тIвар алаз са кьилни чапнай. Амма, гьайиф хьи, Мавлуд Ярагьмедован "ахтармишунар" илимдилай гзаф сиясатдиз къуллугъзавайбур хьана. Ада Азербайжанда авай туьрк миллетчийриз хуш атун патал, са себебни, са фактни авачиз, "Шарвили" эпос Азербайжандин XVIII асирдин фольклордин имарат тир "Корогълу" дастандин таъсирдалди арадал атайди субутиз алахъна. И кар, гьелбетда, илимдин рамкайра гьакьдай кар туш.
"Шарвили" эпос кIватIунин ва ахтармишунин кардик бажарагълу шаир ва фольклорист Абдул Фетягьани (1948-2012) вичин пай кутуна. Ада 1991-йисуз Махачкъалада "Шарвили: риваятар, махар" тIвар алаз ктаб акъудна. И ктабни, эпосдикай адалай вилик акъатнавай маса ктабар хьиз, гзаф къиметлу са эсер хьана.
"Шарвили" эпос ахтармишунин, чап авунин ва урус чIалаз таржума авунин карда машгьур публицист ва таржумачи, тарихдин илимрин кандидат Ризван Ризванован зегьметни чIехиди я. Алимди 1999-йисуз, З.Ризванова ва Б.Салимова кIватIна литературадин кIалубдиз хкай вариант, сифте гаф кхьена, чапдай акъудна. 2008-йисуз ада и вариант урус чIалаз элкъуьрна, сифте гафни галаз Махачкъалада чапна.
"Шарвили" эпосдикай акъатнавай эхимримжи эсердин автор публицист Дашдемир Шерифалиев я. Ада 2008-йисуз Махачкъалада "Шарвили" эпос цIийи: риваятар ва делилар" тIвар алаз ктаб акъудна. Ам "Шарвили" эпос ахтармишунрин рекье вилик къачунвай са кам ва къиметлу очерк хьанва.
"Шарвили" эпос машгьур авунин карда Имам Мизамудинович Яралиевани гзаф зегьмет чIугуна. 2000-йисалай гьар йисуз Ахцегьа кьиле тухузвай суварин йикъари "Шарвили" эпос тек са Дагъустанда ваъ, гьакI вири Россияда машгьур авуна. "Шарвили" эпос гьам лезги ва гьакIни урус чIалал чап авунин харжарни Имам Мизамудиновича вичин хивез къачурди я.
Эпос, гьелбетда, идалай кьулухъни ахтармиш хъийида ва ада идалай кьулухъни яратмишдай гзаф авторриз илгьам гуда. Абурук и темадай цIийи эсерар арадал гъидай руьгь кутада.
Пагьливан Шарвили дуьньядал атуникай
Чи фольклорда Шарвили дуьньядал атуникай рахазвай са шумуд версия ава. Чи фикирдалди, виридалайни гзаф халкьдин арада чкIанвайди виридалайни машгьурди "Пад яру ич" махуна ганва. И версияда Шарвилидин буба Дагъларани диде Цуьквера ирид йисуз чпиз аял хьун вилив хуьзва. Амма абуруз аялар авач. Садлагьана абурун кIвализ чина нур авай агъсакъал Касбуба къвезва ва ада абуруз пад яру ич гузва. Гьа ич тIуьрдалай кьулухъ абуруз аял жезва ва гьа аялдал тIварни Шарвили эцигзава.
Ф.Вагьабовади вичин "Лезги литература арадал атун"" монографияда маса мисал гъанва. Гьада къалурнавайвал, диде Насперидин нериз тIветI финалди, ам кIвачел залан хьана ва и кардилай кьулухъ Шарвили дуьньядал атана.
Шарвили дуьньядал атуникай публицист Дашдемир Шерифалиева кхьизва: "ТIури шегьердин патав гвай Шткан тIвар алай яйлахда авайла, тIуриви руш Гъедварзни адан адахли-викIегь жегьил чубан Дагълар гьаялу мукьвавилин легьзеда цIайлапанди яна: дуьньядиз Шарвили акъатна".
Чеб дуьньядиз атуникай чара-чара версияр хьун эпосдин къагьриманриз хас къилихар я. И кар чаз дуьньядал машгьур эпосрин къагьриманрин биографийрайни аквазва.
Шарвили тарихда хьайи кас яни?
Илимдин ва тарихдин чешмейрай аквазвайвал, Шарвили тарихда яшамиш хьайи кас я. И месэладикай сифте яз кхьейди профессор Агьед Агъаев я. "Халкьдин, иллаки Ахцегьрин жемятдин сивера авай рахунриз килигна, Шарвили гьакъикъатда хьайи кас тир. Ам зурба пагьливан, Ахцегьрин душманрихъ галаз дявейра еке игитвилер къалурай кас тир лугьуда",-кхьизва алимди.
Гуьгъуьнай и месэладал Фируза Вагьабовадини фикир желбна. Алимди "Шарвили" эпос арадал атай вахт Алпан гьукуматдихъ галаз алакъалу ийизва.
Чи фикирдалди, винидихъ эцигнавай суалдиз виридалайни дуьз жаваб эпосди вичи гузва. Эпосда са чкадал Шарвилиди чапхунчи Луклулаз акси дяве ийизвайди къалурнава. Фольклористри Луклул римвийрин полководец Лукулл Луций Лициний тирди къейдзава. Амни чи эрадилай вилик 1 асирда яшамиш хьайи, Алпан гьукуматдал кьушунар чIугуна, алпанвийрихъ-лезгийрихъ галаз дяве авур кас я. И кардини Шарвили гьа девирда гьакъикъатда хьайи кас тирди инанмиш жедай ихтияр гузва ва винидихъ ганвай Ф.Вагьабовадин фикирар дуьз тирди субутзава.
"Кьегьал рекьида, тIвар амукьда" лугьуда бубайри, Шарвилидин игитвилер чи халкьдин манийра, махара, кьисайра, риваятра яшамиш жезва.
"Шарвили" эпосдин кьетIенвилер
Филологиядин илимрин кандидат Айбике Гъаниевади Шарвилидикай арадал атанвай фольклордин эсерар пуд патал пайзава: 1) къагьриманвилин махар; 2) кьисаяр ва риваятар; 3) манияр.
Чи фикирдалди, Шарвилидикай малум тир эсеррикай сифтени-сифте майдандал атанвайбур манияр я. А маниярни жуьреба-жуьре я: лирикадин ва хордин манияр, манияр- ишелар ва масабур. И манийриз кьилдин, чпиз хас тир сюжетар авач: абура чара-чара тарихдин вакъиаяр ваъ, Шарвилидин уьмуьрдай чара-чара дуьшуьшар, адан игитвилер,къуччагъвилер къалурна, пагьливандин гьунаррин тариф ийизва.
Шарвилидикай манияр адакай арадал атанвай прозадин эсеррани гьатнава. Вири и манийра Шарвилидин къагьриманвилин къамат ва ада тухвай женгер къалурнава.
Шарвилидикай туькIуьрнавай манийриз, мисал яз, чавай "Вад йиса авай Шарвили гьайванрив финикай мани", "Шарвилиди гиярвияр кускафтаррикай азад авуникай мани", "Шарвилидиз Гиярдин дишегьлийри лагьай мани" ва масабур къалуриз жеда.
Шарвилидикай туькIуьрнавай махарани, манийра хьиз, адан игитвилерикай, кьегьалвилерикай, ада къецепатан чапхунчийриз ва чIулав къуватриз акси кьиле тухвай женгерикай, ада иштиракай дявейрикай ихтилатзава. И махара ам чIехи къуват, зурба беден, иер буй-бухах авай са пагьливан хьиз къалурнава. Ада Ватан гьар са чIавуз жуьреба-жуьре къуватрикай: девлерикай, кускафтаррикай, чинеррикай, чапхунчийрикай, халкьдин душманрикай хуьзва. Ихьтин махариз, мисал яз, чавай "Пад яру ич", "Аламатдин гада", "КIеви ахвар", "Надир-шагьдин кьушун тергун" ва масабур къалуриз жеда.
Шарвилидикай арадал атанвай кьисайрин ва риваятрин кьилин тема къецепатан чапхунчийрикай Ватан хуьнин тема я. Абуруз, мисал яз, чавай "Къуват", "Турни гуьрз", "КIелед хев" ва масабур къалуриз жеда. "Шарвили" эпосдин масштаб чIехи я. Ина лезгийрин уьмуьрдин гзаф терефар къалурнава, инсанрин майишатдин къайгъуйрилай гатIумна, лап пак мурадралди вири халкьдин руьгь экуь, художественный рангаралди ганва.
"Шарвили" эпосда кьилин игитдилай гъейри маса образрини кьетIен чка кьазва. Абуруз, мисал яз, чавай эсерда чIехи гьуьрметдалди ва муьгьуьббатдалди яратмишнавай Дагъларан, Цуькверан, Касбубадин ва маса къаматар къалуриз жеда. Абур гьар сад эпосда рикIел аламукьдай художественный рангаралди, кьетIенвилералди ганва.
Къецепатан чапхунчийриз ва чIулав къуватриз акси женг "Шарвили" эпосдин лейтотив я. Вичин къилихрин къенивилелди, игитвилелди, викIегьвилелди, жумартвилелди Шарвили халкьдин рикIиз кIани, сейли образ я. Халкьди вичиз акуна кIанзавай хъсан жигьетар вири адан къилихра ганва.
Санлай къачурла, "Шарвили" эпос халкьдин мурадрин, азадвиликай, аслу туширвиликай фикиррин, хиялрин энциклопедия я. Ам оптимиствилин нотайралди акьалтIзава: "Зи халкь, эгер куьн са вядеда кIевера гьатна, квез куьмек герек атайтIа, гьа чIавуз КIелед хивез, зи сурун кьилихъ атана, куьне пуд сеферда "Шарвили, Шарвили, Шарвили!" лагьана эвера. Гьа чIавуз зун куь куьмекдиз къведа". Им халкьдин руьгьдин чIехивилин, адан экуь гележегдихъ авай чIехи умуддин лишан я.
"Шарвили" эпос лезги литературадани илгьамдин чешмейрикай сад я. Эсердин бинедаллаз лезги шаирри, прозаикри ва драматургри гзаф эсерар яратмишнава ва алай вахтундани яратмишзава. Шарвилидиз алай девирдин гзаф шаирри шиирар ва композиторри гьаваяр бахшнава. Абуруз, мисал яз, чавай шаиррикай Алирза Саидован, Ибрагьим Гьуьсейнован, Забит Ризванован, Байрам Салимован, Исмихан Къадимован, Фейзудин Нагъиеван, Седакъет Керимовадин, Гуьлбес Асланхановадин, Арбен Къардашан, композиторрикай Асеф Мегьманан, Мегьамед Гьуьсейнован, Къагьриман Ибрагьимован, А.Гьамзатован ва масабурун тIварар кьаз жеда.
Девирар, несилар къвез-алатда. Гьар са девирдиз, гьар са несилдиз вичин къилихар, вичин хиялар, мурадар, дуьнья акунар жеда.
ЯтIани "Шарвили" эпос ва адан кьилин игит тир пагьливан Шарвили вири девирра чи халкьдин дамах ва даях яз амукьда.
-----------------------------------------------------------------------------------

Нумрадиз чар
Шевли ва Шекерханум Шевлиевар, Куквазрин хуьр.
Хъсанвал рикIелай алатдач
Гьуьрметлу редакция! Малум тирвал, инсандин уьмуьрда чеб гьич рикIелай тефидай шадвилин ва пашманвилин вакъиаяр гзаф жеда. И вакъиаяр гьатта несилрилай несилрални фида. Идан себебни ам я хьи, ихьтин кIвалахрикай веледри тарс хкудда, абур уьмуьрда кечирмишда.
Гила чаз квекай лугьуз кIанзава?
Саки кьве вацран идалай вилик 18-майдин йифен сятдин 2-дан зураз чи кIвалери цIай кьуна. Белки, и кIвалах токдилай аслу хьана жеди. ЦIай акьван йигин еришдивди къати хьана хьи, эгер анжах са декьикьадин геж хьанайтIа, гьатта чавайни чун къутармишиз жедачир. Йифен геж вахт тиртIани, хуьруьнвияр вири кIвале хьана, цIай хкадариз алахъна. Амма арадал гьич са нетижани атанач. Чи куьмекдиз атай райондин пожарный машинрин куьмекни герек амукьнач. Са легьзеда кIвалер алай чкадал анжах руьхъведин кIунтI аламукьна.
Гьуьрметлу редакция!
Чи уьмуьрда хьанвай ихьтин туькьуьл вакъиа гьич рикIел хкиз кIанзавач. Амма чаз квекай лугьуз кIанзава? "Дустни душман инсан кIеве гьатайла чир жеда",-лугьузва бубайрин камаллу са мисалда. И кIвалах чаз чи вилералди акуна. Ихьтин мергьяматлувилин кIвалах чна гьич гуьзлемишни авунвачир жеди. Гьасятда чаз чи ва чи къунши хуьруьнвийри, чахъ галаз санал кIвалахзавай вири юлдашри, гьатта чахъ галаз са артух салам-калам авачир маса юлдашрини куьмекдин гъил яргъи авуна. Гьатта чпихъ яшайишдин рекьяй са артух мумкинвилер авачир ксарини чаз неинки пулуналди, гьакI пек-парталдалдини, недай суьрсетдални куьмек гана.
Инсан! Белки, ви мергьяматлувилихъ кьадар-гьисаб авач жеди. Ви мергьяматлувили бедбахтвилин дуьшуьшдик акатнавай ва вич дуьньядикай пай атIанвай кас яз гьисабзавай кас анжах са декьикьада руьгьдин жигьетдай цавун аршдиз акъудда, адан гуьгьуьл чир техжедайвал дегишарда.
Ингье, чи кьилел бедбахтвилин дуьшуьш атайдалай инихъ анжах 2 варз алатнава. Чаз куьмек гайи вири районэгьли юлдашрин куьмекдалди чна чаз кIвалерни эцигна куьтягьзава. Еке бедбахтвал хьанатIани, гила чавай са тIимил хьайитIани шадвал авуртIани жезва. Шадвални пашманвал вахни стха я-гьавайда лугьузвайди туш эхир.
Гьуьрметлу редакция!
Четин декьикьада чи куьмекдиз атай юлдашрин кьадар лап гзаф я. Кьилди-кьилди ихьтин юлдашрин тIварар кьун ва абуруз чи патай рикIин михьивилелди чухсагъул лугьун чаз кутуг тавур кар яз аквазва. Амма и жигьетдай чаз инал вуч лугьуз кIанзава?
Гьуьрметлу юлдашар! Куь чалишмишвилер себеб яз, са куьруь вахтунда чахъ неинки хсуси утагъ, гьакI руьгьдин жигьетдай секинвални хъхьана. Им чIехи бахт я. И кIвалах чи рикIелай гьич са вахтундани алатдач. Чи рикIелай чи хуьруьнви, чи къавум Султанов Абудина вичин хсуси кIвале чун патал кIвал чара авурдини алатдач. Чпин хсуси такьатрикай чи хизан патал пул чара авур райбольницадин, райондин пенсионный фондунин, Хуьрехуьруьн, Ашарин юкьван школайрин муаллимрин, россельхозбанкдин работникрин хъсанвални чи рикIелай алатдач. Чпикай устIарар, гьакI чпикай фялеярни хьайи зи ва къунши Ашарин хуьруьнвийрин хъсанвални чна рикIелай ракъурдач. Абурун кIвалера жедай шадвилин (къуй абурун кIвалера анжах шадвилин мярекатар хьурай) мярекатра иштирак хъувун ва абуруз руьгьдин жигьетдай жувалай алакьдай куьмекар гун чна чи кьилин везифа яз гьисабзава. Чи бедбахтвиликай пай къачур вири юлдашриз чаз рикIин михьивилелди ва чинин ачухвилелди чухсагъул лугьуз кIанзава.

------------------------------------------------------------------------------------

Ахмедов Ф.С., и.о.начальника ТП УФМС РФ по РД в Курахском районе, капитан внутренней службы.
Двойном гражданстве нужно будет оповестить
С 4 августа нынешнего года начинают действовать поправки в Федеральный закон от 31 мая 2002 г. № 62 ФЗ "О гражданстве Российской Федерации".
Согласно новым нормам жители нашей страны, обладающие вторым гражданством (помимо российского) или имеющие вид на жительство в иностранной державе, должны будут уведомлять о данном факте ФМС России в письменной форме.
Лицо, имеющее двойное гражданство или вид на жительство за рубежом, обязано подать в территориальный орган ФМС России по месту жительства соответствующее письменное уведомление. Исключения сделаны для тех граждан России, чье постоянное местопребывание находится в другой стране. Кроме того, от данной обязанности могут освободить специальные положения международных договоров и российского федерального законодательства.
В уведомление вносятся необходимые миграционной службе сведения. Среди них:
.фамилия, имя, отчество;
.дата и место рождения;
.место жительства (место пребывания, место фактического нахождения);
.серия и номер российского паспорта;
.наименование имеющегося гражданства;
.серия, номер и дата выдачи паспорта иностранного государства либо документа на право постоянного проживания в иностранном государстве;
.дата и основание приобретения иного гражданства или получения документа на право постоянного проживания в иностранном государстве.
К данному уведомлению также должна быть приложена копия паспорта иностранного государства либо документа на право постоянного проживания в иностранном государстве, а также копия российского паспорта.
Нарушение приведенного выше порядка будет сурово караться: штрафом в размере до 200 тыс. руб (как альтернатива -в размере заработной платы или иного дохода осужденного за период до 1 года) или обязательными работами на срок до 480 часов. Как мы видим, речь идет об уголовной ответственности.
--------------------------------------------------------------------------------

Мурсал Гьасретов
(Гуьлметов Мегьамедаз)
Сегьнедин нурлу гъед
Сад Аллагьди багъиш авур,
Вун сегьнедин гъед Мегьамед.
Мани алай мецел ширин,
Халкьдин хва я мерд Мегьамед.

Чина жеда шадвилин хъвер,
Сегьнеда вун аквада.
Дилавар мез вин сегьнеда,
Шад билбил хьиз рахада.

Культурадин тIварцIиз лайих,
Къазанмишна тIвар вуна.
Культура чи вилик тухуз,
Давамарзава кар вуна.

Фикир я вин гьар са юкъуз,
Культура чи вилик тухуз.
ЭкъечIда вун сегьнедиз (гьакI) сегьнедилай аквада вун,
Шадвал гъидай мани лугьуз.

Мецел аваз алай инсан,
Сегьне хьуй ваз цуьквед майдан.
Вин ширин сес ван хьайила,
РикIер чи шад жеда гьакьван.

Мецел мани сивел хъуьруьн,
Хьунухь мурад я вин рикIин.
Гьар са кIвалах вилик тухуз,
Фикир гузва гьар са юкъуз.

Манидин ван сегьер-сегьер,
Атайла шад жеда рикIер.
Халкьдин патай багъиш я ваз,
Атир галай мулдин цуьквер.

Давамарда вин кар чна,
Авазар вин рикIел гъана.
Хуш манияр мецел алаз,
Аквазва чаз вун гьар сана.

Куьлтурадин Йис аваз рикIе,
Тухузва кIвалах гьар са са къуз къе.
Магьшурзава вири халкьдиз,
Хайи ватан Кьурагь дере.

Инсанвилин авай къилих,
Культурадиз я вун лайих.
Лугьузва ваз вири халкьди,
Ваз сегьнедин гъед Мегьамед.

-------------------------------------------------------------------------------------
 

Комментарии (0)

Нет комментариев. Ваш будет первым!